Pekin gra własną kartę na Bliskim Wschodzie. Ekspert: „Nie zamierzają zastępować USA”

Chińska Republika Ludowa konsekwentnie umacnia swoją obecność dyplomatyczną i gospodarczą na Bliskim Wschodzie, jednak – zdaniem ekspertów – nie dąży do przejęcia roli globalnego hegemona w regionie, którą od dziesięcioleci pełnią Stany Zjednoczone. W rozmowie z „Gazetą Wyborczą” Icchak Shichor, izraelski politolog specjalizujący się w polityce azjatyckiej, stwierdził: „Chińczykom nie spieszy się do objęcia roli policjanta, którą od lat pełnią Amerykanie”.

Strategiczne interesy bez militarnego zaangażowania

Pekin od lat prowadzi politykę „win-win”, stawiając na długoterminowe kontrakty handlowe, inwestycje infrastrukturalne w ramach Inicjatywy Pasa i Szlaku oraz mediacje dyplomatyczne. W przeciwieństwie do Waszyngtonu, Chiny unikają wysyłania wojsk lądowych czy budowania stałych baz w regionie. Shichor podkreśla, że dla Pekinu priorytetem jest stabilność dostaw energii oraz bezpieczeństwo morskich szlaków handlowych, a nie rozwiązywanie konfliktów zbrojnych.

„Pekin nie zamierza ponosić kosztów politycznych i finansowych związanych z pacyfikacją regionu. Woli działać kanałami gospodarczymi i dyplomatycznymi, unikając bezpośredniej konfrontacji” – tłumaczy ekspert.

Równowaga między rywalizacją a współpracą

Chińskie podejście różni się fundamentalnie od amerykańskiego. Waszyngton często interweniuje militarnie, by chronić sojuszników (Izrael, Arabia Saudyjska, Zjednoczone Emiraty Arabskie), podczas gdy Chiny utrzymują neutralne stosunki ze wszystkimi stronami konfliktu – zarówno z Iranem, jak i z państwami Zatoki Perskiej. Przykładem jest mediacja między Rijadem a Teheranem w 2023 roku, która doprowadziła do przywrócenia stosunków dyplomatycznych.

Analitycy przypominają, że Chiny są największym importerem ropy naftowej z Bliskiego Wschodu, a około 40% ich importu surowców pochodzi właśnie stamtąd. Każda eskalacja konfliktu w regionie bezpośrednio uderza w chińską gospodarkę, dlatego Pekin dąży do stabilizacji, ale na własnych warunkach – bez angażowania się w „bałagan”, jak to ujął Shichor.

Perspektywy na przyszłość

W najbliższych latach można spodziewać się dalszego wzrostu chińskich inwestycji w porty, koleje i elektrownie w krajach takich jak Irak, Arabia Saudyjska czy Zjednoczone Emiraty Arabskie. Jednocześnie Pekin będzie unikał podejmowania odpowiedzialności za bezpieczeństwo militarne. Jak zauważa Shichor, „Chińczycy doskonale wiedzą, że bycie policjantem regionu to nie tylko prestiż, ale przede wszystkim ogromne koszty i ryzyko. Wolą pozostać rozgrywającym, który nie bierze na siebie ciężaru utrzymania porządku”.

Foto: images.pexels.com

Źródło: wyborcza.pl